ਪਹਿਲਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦਿਹਾੜਾ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ: ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਮਹੱਤਵ - Didar Singh
Host:-
Didar Singh
ਜਾਣੋ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦਿਹਾੜੇ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ। ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਜੀ ਵੱਲੋਂ ਬਾਣੀ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਅਤੇ ਬਾਬਾ ਬੁੱਢਾ ਜੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਬਾਰੇ ਪੜ੍ਹੋ।
ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਸਾਡੇ ਲਈ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਧਾਰਮਿਕ ਗ੍ਰੰਥ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਬਲਕਿ ਇਹ ਸਾਡੀ ਰੂਹ ਦਾ ਆਸਰਾ, ਸਾਡੇ ਮਾਰਗ-ਦਰਸ਼ਕ ਅਤੇ ਸਾਡੇ ਜੀਵਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪਿਆਰਾ ਅਤੇ ਨਿੱਘਾ ਰਿਸ਼ਤਾ ਹਨ। 1604 ਈਸਵੀ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਸੱਚਖੰਡ ਸ੍ਰੀ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਪਾਵਨ ਬੀੜ ਦਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਹੋਇਆ, ਤਾਂ ਇਹ ਸਿੱਖ ਕੌਮ ਲਈ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਇਲਾਹੀ ਅਤੇ ਭਾਵੁਕ ਪਲ ਸੀ ਜਿਸਨੇ ਸਾਡਾ ਗੁਰੂ ਨਾਲ ਇੱਕ ਅਟੁੱਟ ਪਿਆਰ ਦਾ ਬੰਧਨ ਹਮੇਸ਼ਾ ਲਈ ਜੋੜ ਦਿੱਤਾ।
ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਜੀ ਦਾ ਮਹਾਨ ਉਪਰਾਲਾ ਅਤੇ ਬਾਣੀ ਦੀ ਸੰਭਾਲ
ਪਾਵਨ ਬੀੜ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਦੀ ਮੁੱਖ ਲੋੜ ਉਸ ਸਮੇਂ ਪਈ ਜਦੋਂ ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ ਕਿ ਕੱਚੀ ਬਾਣੀ ਸੰਗਤਾਂ ਵਿੱਚ ਭੁਲੇਖਾ ਪਾ ਰਹੀ ਸੀ। ਪ੍ਰਿਥੀ ਚੰਦ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਮਿਹਰਬਾਨ ਵੱਲੋਂ 'ਨਾਨਕ' ਨਾਮ ਹੇਠ ਕੱਚੀ ਬਾਣੀ ਰਚੀ ਜਾਣ ਲੱਗ ਪਈ ਸੀ। ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਮਕਸਦ ਸੀ ਕਿ ਧੁਰ ਕੀ ਬਾਣੀ ਕਿਤੇ ਕੱਚੀ ਬਾਣੀ ਦੇ ਪਰਛਾਵੇਂ ਹੇਠ ਲੁਕੀ ਨਾ ਰਹਿ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਸੰਗਤਾਂ ਦਾ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਨਾਲੋਂ ਆਤਮਿਕ ਰਾਬਤਾ ਨਾ ਟੁੱਟੇ। ਇਸ ਅਨਮੋਲ ਵਿਰਾਸਤ ਨੂੰ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਲਈ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕਰਨ ਲਈ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਬਾਣੀ ਇਕੱਤਰ ਕਰਨ ਦਾ ਮਹਾਨ ਕਾਰਜ ਆਰੰਭਿਆ।
ਭਾਈ ਗੁਰਦਾਸ ਜੀ ਦੀ ਅਣਥੱਕ ਸੇਵਾ ਅਤੇ ਸੰਕਲਨ
ਇਸ ਪਾਵਨ ਕਾਰਜ ਵਿੱਚ ਲਿਖਾਰੀ ਦੀ ਮਹਾਨ ਸੇਵਾ ਭਾਈ ਗੁਰਦਾਸ ਜੀ ਨੇ ਨਿਭਾਈ। ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਪਹਿਲੇ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬਾਨ ਅਤੇ ਭਗਤਾਂ ਦੀ ਬਾਣੀ ਨੂੰ ਇਕੱਤਰ ਕੀਤਾ। ਗੁਰਮਤਿ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਦੀ ਕਸੌਟੀ ਉੱਤੇ ਪਰਖਦਿਆਂ ਕਾਨ੍ਹਾ, ਛੱਜੂ, ਪੀਲੂ ਅਤੇ ਸ਼ਾਹ ਹੁਸੈਨ ਵਰਗਿਆਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਨੂੰ ਨਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਸੱਚੀ ਬਾਣੀ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਦੇ ਪਿਆਰ ਵਾਲੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਨਾਲ ਮੇਲ ਨਹੀਂ ਖਾਂਦੀ ਸੀ।
ਪਹਿਲਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਅਤੇ ਅਥਾਹ ਸਤਿਕਾਰ: ਇੱਕ ਭਾਵੁਕ ਮੰਜਰ
ਜਦੋਂ ਸੰਪੂਰਨ ਬੀੜ ਤਿਆਰ ਹੋ ਗਈ, ਤਾਂ ਸੱਚਖੰਡ ਸ੍ਰੀ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਇਸਦਾ ਪਹਿਲਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਹ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਹਰ ਸਿੱਖ ਦੇ ਹਿਰਦੇ ਨੂੰ ਛੂਹ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਬ੍ਰਹਮਗਿਆਨੀ ਬਾਬਾ ਬੁੱਢਾ ਜੀ ਨੇ ਪਾਵਨ ਬੀੜ ਨੂੰ ਬੜੇ ਸਤਿਕਾਰ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਸੀਸ ਉੱਤੇ ਸੁਸ਼ੋਭਿਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਪੰਜਵੇਂ ਪਾਤਸ਼ਾਹ ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਜੀ ਨੰਗੇ ਚਰਨੀਂ ਚੱਲਦਿਆਂ ਆਪ ਚੌਰ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੇ ਰਹੇ।
ਪਹਿਲੇ ਗ੍ਰੰਥੀ ਵਜੋਂ ਬਾਬਾ ਬੁੱਢਾ ਜੀ ਨੇ ਪਹਿਲਾ ਹੁਕਮਨਾਮਾ ਲਿਆ:
"ਸੰਤਾ ਕੇ ਕਾਰਜਿ ਆਪਿ ਖਲੋਇਆ ਹਰਿ ਕੰਮੁ ਕਰਾਵਣਿ ਆਇਆ ਰਾਮ ॥"
ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਸਤਿਕਾਰ ਅਤੇ ਨਿਮਰਤਾ ਦੀ ਸਿਖਰ ਉਸ ਰਾਤ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੀ ਜਦੋਂ ਕੋਠਾ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਪਾਵਨ ਬੀੜ ਨੂੰ ਉੱਚੇ ਪਲੰਘ 'ਤੇ ਸੁਸ਼ੋਭਿਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਆਪ ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ ਵਿਛਾਉਣਾ ਕਰਕੇ ਆਰਾਮ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਸਾਡੇ ਸਾਰਿਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਸਿੱਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਗੁਰੂ ਨਾਲ ਕਿੰਨਾ ਡੂੰਘਾ ਅਤੇ ਸਤਿਕਾਰ ਭਰਿਆ ਰਿਸ਼ਤਾ ਨਿਭਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
Frequently Asked Questions
ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਕਦੋਂ ਅਤੇ ਕਿੱਥੇ ਹੋਇਆ?
ਪਹਿਲੇ ਗ੍ਰੰਥੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਿਸਨੇ ਨਿਭਾਈ?
ਪਾਵਨ ਬੀੜ ਲਿਖਣ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਿਸਨੇ ਕੀਤੀ?
ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਪਾਵਨ ਬੀੜ ਦਾ ਸੰਕਲਨ ਕਿਉਂ ਕੀਤਾ?
What's Your Reaction?
