ਦੀਵਾਲੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੋਨੇ-ਚਾਂਦੀ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ’ਚ ਵੱਡੀ ਗਿਰਾਵਟ: ਸੋਨਾ ₹2,530 ਟੁੱਟ ਕੇ ₹1.38 ਲੱਖ ’ਤੇ ਆਇਆ, ਚਾਂਦੀ ₹1.80 ਲੱਖ ਪ੍ਰਤੀ ਕਿੱਲੋ; ਜਾਣੋ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਤੇ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਦਾ ਅਸਰ
ਤਿਉਹਾਰੀ ਸੀਜ਼ਨ ਦੌਰਾਨ ਸੋਨੇ ਅਤੇ ਚਾਂਦੀ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਦਾ ਦੌਰ ਲਗਾਤਾਰ ਜਾਰੀ ਹੈ। ਇੰਡੀਆ ਬੁਲੀਅਨ ਐਂਡ ਜਿਊਲਰਜ਼ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ (IBJA) ਅਨੁਸਾਰ 24 ਕੈਰੇਟ ਸ਼ੁੱਧ ਸੋਨੇ ਦੀ ਕੀਮਤ ₹2,530 ਘਟ ਕੇ ₹1.38 ਲੱਖ ਪ੍ਰਤੀ 10 ਗ੍ਰਾਮ ਰਹਿ ਗਈ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚਾਂਦੀ ਦੀ ਕੀਮਤ ਵੀ ₹1,372 ਸਸਤੀ ਹੋ ਕੇ ₹1.80 ਲੱਖ ਪ੍ਰਤੀ ਕਿੱਲੋਗ੍ਰਾਮ ’ਤੇ ਆ ਗਈ ਹੈ। ਅਕਤੂਬਰ ਮਹੀਨੇ ਦੌਰਾਨ ਹੀ ਸੋਨੇ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ ₹8,084 ਅਤੇ ਚਾਂਦੀ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ ₹40,000 (₹39,485) ਪ੍ਰਤੀ ਕਿੱਲੋ ਦੀ ਭਾਰੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਵਿੱਤੀ ਮਾਹਿਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਵਧਦੀ ਮਹਿੰਗਾਈ ਕਾਰਨ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਉੱਚੀਆਂ ਰਹਿਣ ਦਾ ਖ਼ਦਸ਼ਾ, ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤੀ, ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਮੁਨਾਫ਼ਾ ਵਸੂਲੀ ਅਤੇ ਸੂਰਜੀ ਊਰਜਾ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਚਾਂਦੀ ਦੀ ਉਦਯੋਗਿਕ ਮੰਗ ਵਿੱਚ ਆਈ ਕਮੀ ਇਸ ਵੱਡੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਹਨ।
ਦੀਵਾਲੀ ਅਤੇ ਧਨਤੇਰਸ ਦੇ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੋਨੇ-ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਖ਼ਰੀਦਦਾਰਾਂ ਲਈ ਵੱਡੀ ਰਾਹਤ ਵਾਲੀ ਖ਼ਬਰ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਹੈ। ਘਰੇਲੂ ਅਤੇ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਸਰਾਫ਼ਾ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀਮਤੀ ਧਾਤਾਂ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਨਰਮੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਇੰਡੀਆ ਬੁਲੀਅਨ ਐਂਡ ਜਿਊਲਰਜ਼ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ (IBJA) ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਤਾਜ਼ਾ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ 24 ਕੈਰੇਟ ਸੋਨੇ ਦੇ ਭਾਅ ਵਿੱਚ 10 ਗ੍ਰਾਮ ਪਿੱਛੇ 2,530 ਰੁਪਏ ਦੀ ਵੱਡੀ ਕਮੀ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਹ ਘਟ ਕੇ 1.38 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ 10 ਗ੍ਰਾਮ ’ਤੇ ਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਚਾਂਦੀ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮੰਦਾ ਜਾਰੀ ਰਿਹਾ ਅਤੇ ਇਹ 1,372 ਰੁਪਏ ਡਿੱਗ ਕੇ 1.80 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ ਕਿੱਲੋਗ੍ਰਾਮ ਵਿਕੀ। ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਅਕਤੂਬਰ ਮਹੀਨੇ ਦੌਰਾਨ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਉਤਰਾਅ-ਚੜ੍ਹਾਅ ਦਰਜ ਹੋਇਆ ਹੈ। 1 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ 10 ਗ੍ਰਾਮ ਸੋਨੇ ਦੀ ਕੀਮਤ ਜਿੱਥੇ 1.48 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਸੀ,ਉੱਥੇ ਹੀ ਮਹੀਨੇ ਭਰ ਵਿੱਚ ਇਸ ਵਿੱਚ 8,084 ਰੁਪਏ ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਚਾਂਦੀ 2.20 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ ਕਿੱਲੋ ਤੋਂ ਡਿੱਗ ਕੇ ਕਰੀਬ 40 ਹਜ਼ਾਰ ਰੁਪਏ (39,485 ਰੁਪਏ) ਸਸਤੀ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।
ਮਾਰਕੀਟ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਗਿਰਾਵਟ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਆਰਥਿਕ ਸਮੀਕਰਨ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ ’ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾ ਰਹੇ ਹਨ:
-
ਅਮਰੀਕੀ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ: ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਮਹਿੰਗਾਈ ਦਰ ਸਤੰਬਰ ਵਿੱਚ ਵਧ ਕੇ 3.7 ਫ਼ੀਸਦੀ ਹੋ ਜਾਣ ਕਾਰਨ ਅਮਰੀਕੀ ਫ਼ੈਡਰਲ ਰਿਜ਼ਰਵ ਵੱਲੋਂ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਨੂੰ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਉੱਚਾ ਰੱਖਣ ਦੇ ਸੰਕੇਤ ਮਿਲੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਬਾਂਡ ਯੀਲਡ ਉੱਚੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਸੋਨੇ-ਚਾਂਦੀ ਵਰਗੀਆਂ ਗ਼ੈਰ-ਵਿਆਜੀ ਸੰਪਤੀਆਂ ਦੀ ਥਾਂ ਸਰਕਾਰੀ ਬਾਂਡਾਂ ਵਿੱਚ ਪੈਸਾ ਲਗਾਉਣ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
-
ਡਾਲਰ ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਤੇ ਮੁਨਾਫ਼ਾ ਵਸੂਲੀ: ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦੇ ਹੋਰ ਮੁਦਰਾਵਾਂ ਮੁਕਾਬਲੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਦੂਜੇ ਮੁਲਕਾਂ ਦੇ ਖ਼ਰੀਦਦਾਰਾਂ ਲਈ ਕੀਮਤੀ ਧਾਤਾਂ ਮਹਿੰਗੀਆਂ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮੰਗ ਘਟਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਪਿਛਲੇ ਰਿਕਾਰਡ ਵਾਧੇ ਦੌਰਾਨ ਕਮਾਈ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੇ ਦੀਵਾਲੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮੁਨਾਫ਼ਾ ਵਸੂਲੀ (Profit Booking) ਕਰਦਿਆਂ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ ’ਤੇ ਵਿਕਰੀ ਕੀਤੀ ਹੈ।
-
ਚਾਂਦੀ ਦੀ ਉਦਯੋਗਿਕ ਮੰਗ ਵਿੱਚ ਸੁਸਤੀ: ਚਾਂਦੀ ਦੀ ਕੁੱਲ ਮੰਗ ਦਾ ਲਗਭਗ 60 ਫ਼ੀਸਦੀ ਹਿੱਸਾ ਉਦਯੋਗਾਂ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਸੋਲਰ ਪੈਨਲਾਂ ਅਤੇ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕਸ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਲਾਗਤ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਸੋਲਰ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਚਾਂਦੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਘਟਾਉਣ ਦੀਆਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਅਤੇ ਆਲਮੀ ਨਿਰਮਾਣ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸੁਸਤੀ ਕਾਰਨ ਚਾਂਦੀ ਵਿੱਚ ਸੋਨੇ ਨਾਲੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਗਿਰਾਵਟ ਦਰਜ ਹੋਈ ਹੈ।
ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਨੇੜਲੇ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਹੋਰ ਉਤਰਾਅ-ਚੜ੍ਹਾਅ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਦੀਵਾਲੀ ਅਤੇ ਵਿਆਹਾਂ ਦੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੌਰਾਨ ਘਰੇਲੂ ਖ਼ਪਤਕਾਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਵਧਣ ਵਾਲੀ ਖ਼ਰੀਦਦਾਰੀ ਹੇਠਲੇ ਪੱਧਰ ’ਤੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਨੂੰ ਸਹਾਰਾ ਦੇ ਸਕਦੀ ਹੈ।
What's Your Reaction?
