'100 ਫ਼ੀਸਦੀ ਕਣਕ ਦੇ ਆਟੇ' ਦੇ ਗੁਮਰਾਹਕੁੰਨ ਦਾਅਵੇ ’ਤੇ ਬ੍ਰਿਟਾਨੀਆ ਕੰਪਨੀ ਨੂੰ 1 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਦਾ ਜੁਰਮਾਨਾ: ਖਪਤਕਾਰ ਫੋਰਮ ਵੱਲੋਂ ਸਖ਼ਤ ਕਾਰਵਾਈ
ਖਪਤਕਾਰ ਝਗੜਾ ਨਿਵਾਰਨ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਐੱਫਐੱਮਸੀਜੀ ਕੰਪਨੀ ਬ੍ਰਿਟਾਨੀਆ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਬ੍ਰੈੱਡ 'ਤੇ "100% ਹੋਲ ਵ੍ਹੀਟ" (ਸੌ ਫ਼ੀਸਦੀ ਕਣਕ ਦਾ ਆਟਾ) ਦਾ ਗੁਮਰਾਹਕੁੰਨ ਦਾਅਵਾ ਕਰਨ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਦੋਸ਼ੀ ਪਾਉਂਦਿਆਂ 1 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਦਾ ਜੁਰਮਾਨਾ ਲਗਾਇਆ ਹੈ। ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪੈਕੇਟ ਦੇ ਮੁੱਖ ਪਾਸੇ 100% ਕਣਕ ਦੇ ਆਟੇ ਦੀ ਬ੍ਰੈੱਡ ਹੋਣ ਦਾ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦਕਿ ਪਿਛਲੇ ਪਾਸੇ ਸਮੱਗਰੀ (ਇੰਗਰੀਡੀਐਂਟਸ) ਦੀ ਬਾਰੀਕ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਮੈਦਾ (ਰਿਫਾਇੰਡ ਕਣਕ ਦਾ ਆਟਾ) ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ। ਫੋਰਮ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਅਣਉਚਿਤ ਵਪਾਰਕ ਅਭਿਆਸ ਕਰਾਰ ਦਿੰਦਿਆਂ ਕੰਪਨੀ ਨੂੰ ਜੁਰਮਾਨੇ ਦੀ ਰਕਮ ਖਪਤਕਾਰ ਭਲਾਈ ਫੰਡ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਵਾਉਣ ਅਤੇ ਖਪਤਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਭਰਮਾਉਣ ਵਾਲੀ ਲੇਬਲਿੰਗ ਸੁਧਾਰਨ ਦੇ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤੇ ਹਨ।
ਖ਼ੁਰਾਕੀ ਵਸਤਾਂ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੀ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਮੋਹਰੀ ਕੰਪਨੀ ਬ੍ਰਿਟਾਨੀਆ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼ ਲਿਮਟਿਡ ਨੂੰ ਖਪਤਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਗੁਮਰਾਹ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ ਅਤੇ ਲੇਬਲਿੰਗ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਝਟਕਾ ਲੱਗਾ ਹੈ। ਖਪਤਕਾਰ ਫੋਰਮ ਨੇ ਕੰਪਨੀ ਵੱਲੋਂ ਆਪਣੀ ਬ੍ਰੈੱਡ ਦੇ ਪੈਕੇਟ 'ਤੇ '100% ਹੋਲ ਵ੍ਹੀਟ' (ਸੌ ਫ਼ੀਸਦੀ ਕਣਕ ਦਾ ਆਟਾ) ਲਿਖ ਕੇ ਵੇਚਣ ਦੇ ਦਾਅਵੇ ਨੂੰ ਝੂਠਾ ਅਤੇ ਗੁਮਰਾਹਕੁੰਨ ਕਰਾਰ ਦਿੰਦਿਆਂ 1 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਦਾ ਜੁਰਮਾਨਾ ਆਇਦ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਦੌਰਾਨ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਕਿ ਸ਼ਿਕਾਇਤਕਰਤਾ ਨੇ ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਬ੍ਰੈੱਡ ਖ਼ਰੀਦੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਵਾਲੇ ਪਾਸੇ ਮੋਟੇ ਅੱਖਰਾਂ ਵਿੱਚ '100% Whole Wheat Bread' ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਜਦੋਂ ਪੈਕੇਟ ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਪਾਸੇ ਛੋਟੇ ਅੱਖਰਾਂ ਵਿੱਚ ਛਪੀ ਸਮੱਗਰੀ ਦੀ ਸੂਚੀ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਤਾਂ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕਣਕ ਦੇ ਆਟੇ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਮੈਦਾ (ਰਿਫਾਇੰਡ ਵ੍ਹੀਟ ਫਲੌਰ) ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਮੱਗਰੀ ਵੀ ਵੱਡੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ।
ਖਪਤਕਾਰ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਇਸ ਦਲੀਲ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਪੈਕੇਟ ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਪਾਸੇ ਸਮੱਗਰੀ ਦਾ ਵੇਰਵਾ ਦੇਣ ਨਾਲ ਸਾਹਮਣੇ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਦਾਅਵਾ ਜਾਇਜ਼ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਤਿੱਖੀ ਟਿੱਪਣੀ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇੱਕ ਆਮ ਗਾਹਕ ਪੈਕੇਟ ਦੇ ਮੁੱਖ ਪਾਸੇ ਛਪੇ ਵੱਡੇ ਦਾਅਵਿਆਂ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਉਤਪਾਦ ਖ਼ਰੀਦਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਿਛਲੇ ਪਾਸੇ ਛੋਟੇ ਅੱਖਰਾਂ ਵਿੱਚ ਲਿਖੀ ਸਮੱਗਰੀ ਪੜ੍ਹਨਾ ਹਰ ਕਿਸੇ ਲਈ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਚਾਰ ਖਪਤਕਾਰਾਂ ਨਾਲ ਸਿੱਧਾ ਧੋਖਾ ਹੈ।
ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਕਾਨੂੰਨ ਤਹਿਤ 'ਅਣਉਚਿਤ ਵਪਾਰਕ ਅਭਿਆਸ' (Unfair Trade Practice) ਕਰਾਰ ਦਿੰਦਿਆਂ ਬ੍ਰਿਟਾਨੀਆ ਕੰਪਨੀ ਨੂੰ 1 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਦਾ ਜੁਰਮਾਨਾ ਖਪਤਕਾਰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਸਹਾਇਤਾ ਅਤੇ ਭਲਾਈ ਫੰਡ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਵਾਉਣ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤਕਰਤਾ ਨੂੰ ਹੋਈ ਖੱਜਲ-ਖ਼ੁਆਰੀ ਅਤੇ ਮੁਕੱਦਮੇਬਾਜ਼ੀ ਦੇ ਖ਼ਰਚੇ ਵਜੋਂ ਵੀ ਮੁਆਵਜ਼ਾ ਅਦਾ ਕਰਨ ਦੇ ਹੁਕਮ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਖਪਤਕਾਰ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੇ ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਫ਼ੈਸਲਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੀਆਂ ਐੱਫਐੱਮਸੀਜੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਚਿਤਾਵਨੀ ਹੈ ਜੋ ਸਿਹਤਮੰਦ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੇ ਨਾਂ 'ਤੇ ਗੁਮਰਾਹਕੁੰਨ ਲੇਬਲਿੰਗ ਕਰਕੇ ਉਤਪਾਦ ਵੇਚਦੀਆਂ ਹਨ।
What's Your Reaction?